اسناد و پروسیجرهای ضروری در چوکات اپتا - وزارت تجارت و صنایع

اسناد و پروسیجرهای ضروری در چوکات اپتا

سند پذیرش موقت

  • سند پذیرش موقت، نشانگر پذیرش موقت به کشور میزبان (یعنی کشور ترانزیت) می باشد.
  • سند مزبور رایگان است و به وسایط ترانسپورتی در نقطه ورود داده میشود و قابل انتقال نیست. مشخصات ضمانت بانکی در این سند ذکر میگردد.

دو نوع سند پذیرش موقت وجود دارد، یکی برای بندر بحری و دیگری برای سرحد زمینی. هر دو نوع مدت 30 روز اعتبار دارد. (این موضوع در جلسه دوجانبه اخیر دو کشور مورد توافق قرار گرفت، ولی باید در جلسه بعدی اداره هماهنگی اپتا منظور شود). یک تاپه خروج ظرف مهلت معتبر، سند پذیرش موقت را باطل ساخته و امکان استرداد ضمانت بانکی را فراهم میسازد.

ضمانت بانکی برای وسایط مورد استفاده در ترانزیت

شرکت های ترانسپورتی، باید یک ضمانت بانکی که بخشی یا تمام مقدار عوارض و مالیاتِ قابل پرداختِ لاری های شان را تحت پوشش قرار دهد بودیعه بسپارند. مقدار دقیق ضمانت بانکی تاکنون بین دولت ها و بانک ها نهائی نشده است.

علاوه براین، ضمانت بانکی باید حداقل مدت شش ماه از تاریخ صدور معتبر باشد. ضمانت بانکی باید توسط بانکی صادر شود که هم در افغانستان و هم در پاکستان نمایندگی و فعالیت داشته باشد. بانک ها و متصدی وسیطه باربری، بطور مشترک در قبال تمام عوارض واردات، مالیات ها و بهره (interest) وسیطه باربری در صورت وقوع تخلف یا عدم ابطال ِ بموقع سند پذیرش موقت، مسئولیت دارند.

تضمین گمرکی برای اجناس ترانزیتی

تضمین گمرکی فقط برای اجناس ترانزیتی از کشورهای ثالث ضروری است. بطور مثال، اجناس جاپانی که از طریق کراچی به افغانستان ترانزیت میشوند و اجناس توریدی از آسیای میانه به پاکستان باید تضمین گمرکی داشته باشند. صادرات از پاکستان یا افغانستان نیازی به تضمین گمرکی ندارد.

کسانی که بطور منظم از گمرک ها ترانزیت میکنند باید حق سپردن یک تضمین دورانی (revolving guarantee) که حداقل یکسال معتبر باشد را داشته باشند. بیمه یا پول نقد بعنوان تضمین گمرکی، در ادارات گمرکی قابل قبول است.

دول هر دو کشور توافق نموده اند که بیمه نباید بیشتر از 1% هزینه گمرک و عوارض قابل پرداخت برای اجناس حساس و 0.8% عوارض و مالیات قابل پرداخت برای اجناس غیرحساس باشد.

دولت ها در حال نهایی ساختن لست اجناس حساس هستند (که عبارت خواهد بود از فهرست کوتاهی از محصولاتِ استثنائاً حساس. این فهرست با فهرست اجناسِ حساس ِ موافقتنامه سافتا [SAFTA] فرق میکند). شرکت های بیمه این نرخ ها را نپذیرفته اند و خواهان نرخ های بالاتر هستند. تضمین گمرکی همچنان شامل وثیقه ای معادل 10% از قیمت اجناس میگردد.

لاری ها باید کانتینری باشند

تمام اجناس ترانزیتی باید در داخل کانتینرهایی با مشخصات بین المللی انتقال داده شوند. افغانستان سه سال مهلت دارد تا لاری های خود را کانتینری بسازد. در عین زمان، لاری ها باید مطابق با معیارهای بین المللی مربوطه، سیم و سُرغچ شوند. محموله های بسیار بزرگ و حجیم را میتوان در لاری های سرباز حمل نمود. اجناس فاسدشدنی مثل میوه و ترکاری تازه را نیز میتوان در لاری های سرباز انتقال داد.

بیمه طرف سوم

لاری های ترانزیتی باید طبق قوانین کشور میزبان، بیمه شخص ثالث داشته باشند.

جواز ورود کثیر

رانندگان باید از کشور میزبان، جواز ترانزیت کثیرالورود بدست آورند. این جواز برای شش ماه معتبر بوده و بیشتر از پانزده روز نمیتوان در هر بار اقامت نمود.

امکان استفاده از مسیرهای مشخص

مسیرهای مشخصی برای ترانزیت در این موافقتنامه ذکر شده اند. رانندگان باید از مسیرهای تعریف شده استفاده نمایند. در افغانستان، مسیرهای ترانزیتی از سپین بولدک یا تورخم میگذرند. غلام خان نیز مشمول موافقتنامه میشود اما هنوز فعال نشده و بعداً درباره آن تصمیم گرفته خواهد شد. تمام رانندگان باید از راحت ترین مسیر مشخص شده کار بگیرند.

تصادم یا شرایط غیرمترقبه

تصادم هایی که در حین ترانزیت روی میدهند باید به نزدیکترین اداره گمرکی یا سائر مراجع در کشور میزبان گزارش شوند. اگر اجناس بعلت وقوع یک حادثه عمده غیرمترقبه، در حین ترانزیت شدن شان متوقف گردند، متصدی حمل اجناس باید کوشش تام خود را جهت جلوگیری از بگردش افتادن اجناس و راه یافتن شان به بازار کشور میزبان انجام دهد. گمرک کشور میزبان باید از هر گونه تغییر در خط سیر وسیطه باربری آگاه شود.

شرایط لازم برای وسایط

تمام وسایط باید دارای موارد ذیل باشند:

  • تصدیقنامه مطابقت
  • علامه های تشخیصیه
  • تصدیقنامه ثبت و راجستر
  • پلیت ثبت
  • علامه مشخصه ملیت

علاوه براینها، وسایط باید قواعد ذیل را مراعات نمایند:

  • کمتر از وزن و ابعاد حداکثر مجاز که در موافقتنامه ذکر شده است باشند
  • بارشان کمتر از حداکثر بار مجاز باشد.

وسیله ردیابی

موافقتنامه اصرار دارد که تمام وسایط باربری، یک وسیله ردیابی با خود بهمراه داشته باشند که محل دقیق آنها را در کشور میزبان مشخص کند. هر دو کشور توافق نموده اند که اجرای این بند از موافقتنامه را موکول به آینده کنند.

فعالیت های ممنوع

طبق مندرجات موافقتنامه، فعالیت های ذیل ممنوع شناخته شده اند:

  • لاری های افغانی که از طریق پاکستان ترانزیت مینمایند مجاز نیستند اجناس شان را بدون تأدیه محصول و عوارض قابل پرداخت، در پاکستان تخلیه و تحویل نمایند.
  • اجناس یک کشور ثالث را نمیتوان در کشور ترانزیتی تحویل نمود. بطور مثال، اجناس بار شده از چین را نمیتوان توسط لاری های ترانزیتی افغانی، در محلی در پاکستان تحویل نمود.
  • لاری های افغانی مجاز نیستند در سرحد واگه، اجناس هندی را بار نمایند.
  • لاری های افغانی مجاز نیستند اجناسی را در پاکستان بار کرده و در محلی دیگر در پاکستان تخلیه نمایند.

عدول از هر کدام از قواعد فوق، "تخلف" از مفاد موافقتنامه قلمداد میشود. تخلف ممکن است به ضبط ضمانت بانکی یا تضمین گمرکی بیانجامد.